Share |

Θεέ του ουρανού και του παντός,

αυτείν’ οι γραμματισμένοι,

αυτείν’ οι πολιτισμένοι,

έκαμαν και κάνουν αυτά τα λάθη…

Στρατηγός ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ


Expedia

Τρίτη 16 Ιουνίου 2026

CHARACTERS ·Χρήστος Παπαδημήτριου: “Οι μεγάλες ιδέες δεν μεταδίδονται μόνο με εξισώσεις αλλά με ιστορίες.»

 


CHARACTERS

 
Ακολουθήστε

Ο Χρήστος Παπαδημήτριου πιστεύει ότι
“Οι μεγάλες ιδέες δεν μεταδίδονται μόνο με εξισώσεις αλλά με ιστορίες.»
Το βιβλίο του Logicomix, αφηγείται την αγωνία του Μπέρτραντ Ράσελ να δημιουργήσει ένα απόλυτα λογικό σύστημα που θα περιέγραφε όλη τη μαθηματική σκέψη. Στην πορεία εμφανίζονται ο Κουρτ Γκέντελ και ο Άλαν Τούρινγκ, οι οποίοι αποδεικνύουν ότι υπάρχουν όρια σε κάθε σύστημα λογικής.
Χρόνια αργότερα, σε δημόσια ομιλία του για την AI, ο Παπαδημητρίου περιέγραψε την τωρινή εποχή ως μια περίοδο «ξαφνικής, απρόσμενης και ανεξήγητης επιτυχίας» της τεχνητής νοημοσύνης. Παρότι τα μοντέλα πετυχαίνουν εντυπωσιακά αποτελέσματα, συχνά δεν γνωρίζουμε ακριβώς γιατί λειτουργούν τόσο καλά.
Έτσι δημιουργείται ένα ενδιαφέρον παράδοξο:
Η λογική αναζητά αποδείξεις και πλήρη εξήγηση.
Η σύγχρονη ΤΝ συχνά λειτουργεί αποτελεσματικά χωρίς να μπορούμε να εξηγήσουμε πλήρως τον εσωτερικό της συλλογισμό.
Ο Παπαδημητρίου δεν έμεινε μόνο στη θεωρία των αλγορίθμων. Τα τελευταία χρόνια συνεργάζεται σε έρευνες που προσπαθούν να κατανοήσουν τον ανθρώπινο εγκέφαλο ως ένα υπολογιστικό σύστημα, με στόχο να εξηγηθεί πώς η μάθηση, η μνήμη και η ακολουθία σκέψεων μπορούν να προκύπτουν από απλούς νευρωνικούς μηχανισμούς.
Ίσως η πιο ενδιαφέρουσα ιδέα που αναδεικνύει η πορεία του είναι η εξής:
Η λογική δεν υπάρχει για να αποδείξει ότι οι μηχανές σκέφτονται σαν ανθρώπους. Υπάρχει για να μας υπενθυμίζει τα όρια κάθε συστήματος σκέψης ανθρώπινου ή τεχνητού.
Αυτό είναι και το παράδοξο της σημερινής εποχής της AI: όσο πιο ισχυρά γίνονται τα μοντέλα, τόσο μεγαλύτερη γίνεται η ανάγκη για λογική, ερμηνεία και ανθρώπινη κρίση. Είναι μια ιδέα που διατρέχει τόσο το Logicomix όσο και τις δημόσιες παρεμβάσεις και την επιστημονική πορεία του Χρήστου Παπαδημητρίου.


Παρουσίαση του LOGICOMIX

Δανείζοντας το ρόλο του παραμυθά στο φιλόσοφο Μπέρτραντ Ράσελ, μια παρέα φίλων στη σύγχρονη Αθήνα προσπαθεί να αφηγηθεί και να καταλάβει τη μεγάλη περιπέτεια της Λογικής στις αρχές του 20ού αιώνα, περιπέτεια που σημάδεψε ανεξίτηλα την εποχή μας. Είναι άραγε, όπως λέει ένας από αυτούς, μια ιστορία τραγική, μεγέθους μάλιστα αρχαίας τραγωδίας; Ή, όπως πιστεύει ένας άλλος, μια εντελώς αισιόδοξη περίπτωση; Στο Logicomix οι αποστάσεις καταργούνται: από τα μυστικά που κρύβει η σοφίτα ενός παλιού εγγλέζικου αρχοντικού μέχρι τη σκοτεινή όψη της πιο βαθιάς φιλοσοφικής αλήθειας, κι από εκεί ως την καρδιά ενός σύγχρονου κομπιούτερ, ίσως να μην είναι παρά μερικά, ελάχιστα βήματα... (Από την έκδοση) "Ένα σπουδαίο, χωρίς την παραμικρή διάθεση υπερβολής, έργο". Βαγγέλης Χατζηβασιλείου, ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ "Ένα αδιαμφισβήτητα συναρπαστικό ανάγνωσμα, ιδιαιτέρως εκπαιδευτικό για μικρούς και μεγάλους". Ελισάβετ Κοτζιά, ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ "Μια αφήγηση που κερδίζει τον αναγνώστη με την ευστροφία, την πνευματικότητα και τη γοητεία της". Ηλίας Κανέλλης, ΤΑ ΝΕΑ "Κάνει τον αναγνώστη να αισθανθεί οικεία στο επίκεντρο μιας συναρπαστικής πολυεπίπεδης διανοητικής περιπέτειας". Γιώργος Καρουζάκης, STATUS "Το LOGICOMIX μοιάζει ως ένα όνειρο, που γίνεται πραγματικότητα". Αριστείδης Κώτσης, www.comicdom.gr "Το LOGICOMIX ιστορεί την περιπέτεια της ανθρώπινης σκέψης με τόσο δραματικό τρόπο, και με τέτοια ζωντανά χρώματα, που κάνει τους '300' να μοιάζουν σαν παιδική ιστοριούλα". John Walsh, INDEPENDENT "Τα μαθηματικά ποτέ δεν ήταν τόσο συναρπαστικά, πριν το LOGICOMIX!" Alex Bellos, GUARDIAN

Logicomix (σύνθεση των λέξεων logic, λογική, και comics) είναι ο τίτλος εικονογραφήματος του Απόστολου Δοξιάδη και του καθηγητή πληροφορικής του Πανεπιστημίου Μπέρκλεϋ των Ηνωμένων Πολιτειών Χρίστου Παπαδημητρίου, εικονογραφημένο από τους Αλέκο Παπαδάτο και Αννί ντι Ντοννά (Annie di Donna).[2]

Πλοκή

Το βιβλίο βασίστηκε πάνω στη ζωή του μαθηματικού Μπέρτραντ Ράσελ, καθώς και στη λεγόμενη «θεμελιακή αναζήτηση» στα μαθηματικά. Στο βιβλίο εμφανίζονται πολλοί διάσημοι μαθηματικοί και φιλόσοφοι του 20ού αιώνα, όπως οι: Γκέοργκ Καντόρ, Άλφρεντ Νορθ Ουάιτχεντ, Γκότλομπ Φρέγκε, Λούντβιχ Βιτγκενστάιν, Κουρτ Γκέντελ και Άλαν Τούρινγκ. Παράλληλα, το βιβλίο δείχνει και τις προσπάθειες των συντελεστών του βιβλίου να εξηγήσουν το νόημά του και το τι κρύβεται πίσω του.

Υποδοχή

Το Logicomix έλαβε πάμπολλες καλές κριτικές, ενώ έγινε σύντομα μπεστ σέλερ στην Ελλάδα, στις Ηνωμένες Πολιτείες, στην Ολλανδία και στη Μεγάλη Βρετανία. Από τις πρώτες μέρες κυκλοφορίας του το βιβλίο έγινε ανάρπαστο. Παρότι γράφτηκε πρώτα στα αγγλικά, οι συντελεστές του αποφάσισαν η πρώτη έκδοση του να γίνει στα ελληνικά. Το βιβλίο πρωτοκυκλοφόρησε στην Ελλάδα τον Σεπτέμβριο του 2008 από τις εκδόσεις «Ίκαρος». Σύντομα εξαντλήθηκε η πρώτη έκδοση και ακολούθησε άλλη μία που εξαντλήθηκε και αυτή σε σύντομο χρονικό διάστημα και ήδη κυκλοφορεί η έκτη έκδοση.[3]. Το βιβλίο έχει μεταφραστεί και κυκλοφορήσει ήδη σε δεκατέσσερις χώρες του εξωτερικού, οι οποίες είναι η Μεγάλη Βρετανία, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Γερμανία, η Γαλλία, η Ολλανδία, η Κίνα, η Τουρκία, η Νότια Κορέα, η Ταϊβάν, η Νορβηγία, η Δανία, η Φινλανδία, η Βραζιλία και το Ισραήλ κλπ.[4]. Στην Μεγάλη Βρετανία κυκλοφόρησε τον Σεπτέμβριο του 2009 και σημείωσε τεράστια επιτυχία, αποσπώντας εξαιρετικές κριτικές από τον τύπο της χώρας.[5]

Παραπομπές

  1. archive.org/details/logicomixepicsea00apos. Ανακτήθηκε στις 4  Απριλίου 2019.
  2. Καθημερινή, «Μαθηματικών πάθη σε graphic novel»[νεκρός σύνδεσμος]
  3. «Το Βήμα, «Η παλίρροια Logicomix»». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Απριλίου 2012. Ανακτήθηκε στις 5 Οκτωβρίου 2019.
  4. «Logicomix, Διεθνείς εκδόσεις». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Ιανουαρίου 2010. Ανακτήθηκε στις 30 Ιανουαρίου 2010.
  5. «Καθημερινή, «Διεθνές μπεστ σέλερ made in Greece». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Φεβρουαρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 30 Ιανουαρίου 2010.

Εξωτερικοί σύνδεσμοι


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΛΙΣΤΑ ΙΣΤΟΛΟΓΙΩΝ

Η «ΣΠΙΘΑ» άναψε για τη Νέα Ελλάδα
Ο Μίκης Θεοδωράκης, στο κατάμεστο αμφιθέατρο του Ιδρύματος Μιχάλη Κακογιάννη, άναψε χθες (1 Δεκεμβρίου 2010) τη «ΣΠΙΘΑ» του ΚΑΘΑΡΤΗΡΙΟΥ ΚΑΙ ΠΛΑΣΤΟΥΡΓΟΥ ΠΥΡΟΣ για ΤΗ ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ.
Κώστας Τσιαντής


«…ανέστιος ειν’, που χαίρεται αν ξεσπάσει
ανάμεσα σε φίλους και δικούς ξέφρενη αμάχη.»
Όμηρος (Ι, 63-64)


Του Ηλία Σιαμέλου (Από antibaro 7/12/2010)

Όντας περαστικός, είπα, το βλέφαρό μου για λίγο ν’ ακουμπήσω στου διαδικτύου τις φιλικές ιστοσελίδες! Να δω τα εκθέματα της σκέψης των πολλών, ν’ ακούσω τις ιαχές τους. Όμως άλλα είδαν τα μάτια μου στο θαμποχάρακτο κατώφλι τους. Ο ένας κρατάει την πύρινη ρομφαία, ο άλλος κοντάρια και παλούκια και πιο πέρα ο φίλος τρίβει την τσακμακόπετρά του, εκεί απόκοντα, στις νοτισμένες αναφλέξεις του συστήματος.
-Ω, είπα, ω θεληματάρικα παιδιά, που παίζετε κρυφτό, στα πιο ρηχά σοκάκια ενός εξωνημένου καθεστώτος. Κύματα, κύματα έρχονται τα λόγια σας με θόρυβο και φεύγουν. Δεν έχουν φτερά, δεν έχουν μέσα τους τούς ήχους των πονεμένων.
Μόνο να, κατηγόριες, κατηγόριες, και λόγια επικριτικά από ανθρώπους που εμφανίζονται σαν οι μοναδικοί κάτοχοι της αλήθειας. Κι όλα αυτά, τούτη τη μαύρη ώρα της γενικευμένης υπνογένειας! Δε μπορεί, είπα, κάπου θα υπάρχει η συζυγία των ψυχών, κάπου το πάρτι της στενοποριάς θα πάρει τέλος.
Μα τι θέλω να πω; Για ποιο πράγμα τόση ώρα τσαμπουνάω; Ναι, ναι, μα για του λύκου το χιονισμένο πέρασμα μιλάω ! Μια κίνηση έκανε ο Μίκης Θεοδωράκης και πέσανε όλοι πάνω του για να τον φάνε. Και δε ρίχτηκαν πάνω του οι οχτροί, δεν όρμησε πάνω του της Νέας Τάξης η αρμάδα. Όρμησε το ίδιο το περιοδικό «Ρεσάλτο»! Όρμησε το μετερίζι εκείνο που στις σελίδες του την άστεγη ψυχή μας τόσα χρόνια είχαμε αποθέσει!

Είμαι στο Κοιμητήριο, δίπλα στον τάφο της γυναίκας μου. «Ερευνώ πέρα τον ορίζοντα και, σκύβοντας προσπαθώ με τα δάχτυλα να καθαρίσω την πλάκα του τάφου νάρθει ν’ ακουμπήσει η σελήνη…»*. Ναι, εκείνη μου το έλεγε: Πρόσεχε, πρόσεχε τον κόσμο μας. Πρόσεχε τους ανθρώπους, ενώ μου απάγγελνε με δάκρυα τους στίχους του αγαπημένου της ποιητή : «Αυτός αυτός ο κόσμος /ο ίδιος κόσμος είναι… Στη χάση του θυμητικού / στο έβγα των ονείρων … Αυτός ο ίδιος κόσμος / αυτός ο κόσμος είναι. Κύμβαλο κύμβαλο / και μάταιο γέλιο μακρινό!»…**
Σκέφτομαι, σκέφτομαι κι άκρη δε βρίσκω. «Τελικά αυτή η άμυνα που θα μας πάει, σαν μας μισήσουνε κι’ οι λυγαριές;»** *

Ναι, στο τέλος θα μισήσουμε τον ίδιο μας το εαυτό ή θα τρελαθούμε. Δε γίνεται τη μια μέρα να βάζεις στο εξώφυλλο του «Ρεσάλτο» τη φωτογραφία του Μίκη και την άλλη βάναυσα να τον λοιδορείς. Δε γίνεται τη μια μέρα να ελπίζεις στο φως και την άλλη να γουρουνοδένεσαι με το σκοτάδι. Δε γίνεται τη μια μέρα να προβάλλεις τις απόψεις του και την άλλη να τον ταυτίζεις με τη …Ντόρα!
Είναι αυτή η θαμπούρα απ’ την κακοσυφοριασμένη αιθάλη της Αθήνας που επηρεάζει ανθρώπους και αισθήματα; Είναι η πωρωμένη σκιά του Στάλιν που κατευθύνει ακόμη και σήμερα την εγκληματική παραλυσία των όντων;

Δεν έχω πρόθεση να ενταχτώ στο κίνημα του Θεοδωράκη. Όμως δε μπορώ να πω ότι δε χαίρομαι, όταν ακούω να ξεπετάγονται σπίθες μέσα από τα σπλάχνα της κοινωνίας, είτε αυτές προέρχονται από απλούς ανθρώπους ή από ανεμογέννητους προλάτες πρωτοπόρους. Φτάνει αυτές οι σπίθες να ανάψουν φωτιές, για να καεί τούτο το σάπιο καθεστώς, τούτη η παπανδρεοποιημένη χολέρα. Αν εμείς οι ξεπαρμένοι «κονταροχτυπιόμαστε» μέσα στης πένας τη χλομάδα κι είμαστε ανίκανοι ν’ ανάψουμε μια σπίθα στου καλυβιού μας τη γωνιά, ας αφήσουμε τουλάχιστον κάποιες περήφανες ψυχές να κάνουν αυτό που νομίζουν καλύτερα. Ας μην σηκώνουμε αμάχες κι ας μην πετάμε ανέσπλαγχνες κορώνες, όταν κάποιο κίνημα είναι ακόμη στα σπάργανα και δεν έχει δείξει το πρόσωπό του. Εκτός κι αν η μικρόνοιά μας ενοχλήθηκε, όταν ο Μίκης κάλεσε επίσημα τους Ανεξάρτητους πολίτες σε ΑΝΥΠΑΚΟΗ – ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ, σε κυβερνητικά ή μη σχέδια, που Ηθικά, Εθνικά, Δημοκρατικά, Ιστορικά, κατατείνουν στην υποτέλεια του Ελληνισμού.

Όμως, παρά το αλυσόδεμα, παρά τα μύρια δεινά που μας σωρεύουν, τούτος ο βράχος, που λέγεται Ελλάδα, εκπέμπει την κραυγή του. Και οι κραυγές του Μίκη, και οι κραυγές χιλιάδων αγωνιστών, όποιου χρώματος και νάναι, σε πείσμα κάθε ψωροκύβερνου, σε πείσμα κάθε καθεστωτικού βαρδιάνου, κάποια στιγμή θα ενωθούν, κάποια στιγμή στον άνεμο θα ανεβούν, για ν’ ακουστούν, να πιάσουν τόπο. Γιατί «κι ένας που έχει μυαλό νήπιου καταλαβαίνει, πως τώρα η Ελλάδα στην άκρα του άπατου γκρεμού κοντοζυγώνει»****

* Νίκος Εγγονόπουλος
** Οδυσσέας Ελύτης, «Το Άξιον Εστί»
*** Νίκος Εγγονόπουλος
****Όμηρος (Η, 379-482) , παράφραση.

ΑΝΟΙΧΤΕΣ ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ- ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΜΙΚΗ

ΑΡΝΗΣΗ: ΣΕΦΕΡΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ

ΠΛΑΤΕΙΑ - Άμεση Δημοκρατία (Real Democracy)