Manos Lambrakis
Mήπως ο «Αρχιμήδης» δεν εγκαταλείπεται επειδή απέτυχε, αλλά επειδή πέτυχε με λάθος τρόπο; Δηλαδή επειδή πέτυχε ως ελληνικός ερευνητικός πυρήνας, με Έλληνες επιστήμονες, με νέους ερευνητές που μένουν στη χώρα, με γνώση που δεν εισάγεται ως έτοιμο προϊόν αλλά παράγεται εδώ, σε ελληνικό έδαφος, από ανθρώπους που δεν ζητούν πολιτική πατρωνία αλλά θεσμική ελευθερία.
Μήπως, τελικά, αυτό ακριβώς ενοχλεί;
Μήπως το πρόβλημα δεν είναι ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να αποκτήσει δική της τεχνητή νοημοσύνη, αλλά ότι κάποιοι δεν θέλουν να την αποκτήσει με δικούς της όρους;
Θέλει πράγματι η κυβέρνηση έναν ισχυρό ελληνικό δημόσιο ερευνητικό φορέα στην τεχνητή νοημοσύνη ή προτιμά να μετατρέψει τη χώρα σε οικόπεδο υποδοχής ξένων τεχνολογικών συμφερόντων;
Θέλει ελληνική επιστημονική κυριαρχία ή απλώς αμερικανικά data centers, αμερικανικές πλατφόρμες, αμερικανικές εταιρείες, αμερικανικά λογισμικά, αμερικανική επιτήρηση του μέλλοντος με ελληνικό ΦΠΑ και κυβερνητική κορδέλα εγκαινίων;
Θέλει να κρατήσει εδώ τους Έλληνες ερευνητές ή να τους εξαφανίσει ως ενοχλητικό ενδιάμεσο στρώμα, ώστε η «καινοτομία» να έρχεται έτοιμη, εισαγόμενη, ιδιωτική, εξαρτημένη, απολύτως διαχειρίσιμη;
Η καχυποψία δεν είναι συνωμοσιολογία. Είναι πολιτική ανάγνωση των συμπτώσεων. Όταν μια κυβέρνηση αφήνει να ασφυκτιά ο μόνος ελληνικός φορέας που μπορεί να παράγει αυτόνομη τεχνογνωσία στην ΤΝ, ενώ ταυτόχρονα ονειρεύεται την Ελλάδα ως φιλόξενο τεχνολογικό προτεκτοράτο μεγάλων ξένων εταιρειών, τότε το ερώτημα γίνεται αναπόφευκτο: μήπως η εγχώρια αριστεία δεν χωρά στο σχέδιο επειδή δεν είναι αρκετά υποτελής;
Μήπως οι Έλληνες επιστήμονες είναι χρήσιμοι μόνο ως ονόματα σε επιτροπές και όχι ως πραγματικοί φορείς στρατηγικής ισχύος;
Αν αυτό συμβαίνει, τότε το σκάνδαλο είναι ακόμη μεγαλύτερο.
Δεν έχουμε απλώς μια κυβέρνηση που αδιαφορεί για τον «Αρχιμήδη».
Έχουμε μια κυβέρνηση που ενδεχομένως προτιμά την Ελλάδα πελάτη αντί για την Ελλάδα παραγωγό.
Την Ελλάδα-υποδοχέα αντί για την Ελλάδα-δημιουργό.
Την Ελλάδα που νοικιάζει έδαφος, ενέργεια, δεδομένα και ανθρώπινη συμμόρφωση, αντί για την Ελλάδα που οικοδομεί δική της σχολή, δική της γνώση, δικούς της θεσμούς, δική της τεχνολογική αυτοπεποίθηση. Και τότε η εγκατάλειψη του «Αρχιμήδη» δεν είναι λάθος. Είναι επιλογή.
Mια χώρα που διώχνει τους δικούς της ερευνητές για να υποδεχθεί ως «επένδυση» την τεχνολογική ισχύ άλλων, δεν εκσυγχρονίζεται.
Αποικιοποιείται χαμογελαστά.
Δεν γίνεται κόμβος καινοτομίας. Γίνεται υπεργολάβος του μέλλοντος.
Δεν αποκτά τεχνητή νοημοσύνη. Παραδίδει τη φυσική της νοημοσύνη, την ανθρώπινη, την ελληνική, σε εκείνους που ξέρουν πολύ καλά ότι η πραγματική ισχύς δεν βρίσκεται στα εγκαίνια, αλλά στην ιδιοκτησία της γνώσης.
Γι’ αυτό ο «Αρχιμήδης» ενοχλεί. Επειδή δείχνει ότι η Ελλάδα μπορεί.
Επειδή αποδεικνύει ότι δεν χρειάζεται μόνο να εισάγει τεχνολογία· μπορεί να την παράγει.
Επειδή χαλά την αφήγηση μιας χώρας που πρέπει αιωνίως να περιμένει τον ξένο σωτήρα, τον ξένο επενδυτή, τον ξένο πάροχο, τον ξένο διαχειριστή.
Ο «Αρχιμήδης» αποδεικνύει ότι το πρόβλημα δεν είναι η ελληνική αδυναμία.
Είναι η πολιτική βούληση που προτιμά την εξάρτηση, επειδή η εξάρτηση ελέγχεται ευκολότερα από την ελευθερία.
Και αν τελικά αυτό είναι το σχέδιο, τότε ας το πουν.
Ας πουν ότι δεν θέλουν Έλληνες επιστήμονες να χαράζουν την τεχνολογική μοίρα της χώρας.
Ας πουν ότι προτιμούν την Ελλάδα ως παράρτημα, ως cloud αποθήκη, ως φθηνό γεωγραφικό πέρασμα, ως αγορά προς αξιοποίηση.
Ας πουν ότι η «Ελλάδα 2.0» δεν σημαίνει ελληνική παραγωγή γνώσης, αλλά ξένη εγκατάσταση πάνω σε ελληνικό έδαφος, με την κυβέρνηση σε ρόλο τελετάρχη, με το ψαλίδι της κορδέλας στο χέρι και με το brain drain να συνεχίζεται σιωπηλά πίσω από τις κάμερες.
Το πιο επικίνδυνο δεν είναι να είσαι μικρή χώρα.
Το πιο επικίνδυνο είναι να κυβερνάσαι από ανθρώπους που έχουν αποδεχθεί τη μικρότητα ως στρατηγική.
Από ανθρώπους που δεν θέλουν να μεγαλώσει η χώρα, γιατί μια χώρα με ισχυρούς επιστήμονες, αυτόνομους θεσμούς και δική της τεχνογνωσία δεν προσκυνά εύκολα.
Δεν χειραγωγείται εύκολα.
Δεν φωτογραφίζεται απλώς. Σκέφτεται.
Και αυτό, για κάθε εξουσία που αγαπά περισσότερο την εικόνα από τη νοημοσύνη, είναι πάντα αφόρητο.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου