Share |

Θεέ του ουρανού και του παντός,

αυτείν’ οι γραμματισμένοι,

αυτείν’ οι πολιτισμένοι,

έκαμαν και κάνουν αυτά τα λάθη…

Στρατηγός ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ


Expedia

Τρίτη 7 Ιουλίου 2026

Αντώνης Ανδρουλιδάκης 17 λ. · ΤΟ ΑΗΔΟΝΙ ΚΑΙ Ο ΑΕΤΟΣ

 


Αντώνης Ανδρουλιδάκης

17 λ. 
ΤΟ ΑΗΔΟΝΙ ΚΑΙ Ο ΑΕΤΟΣ
«Μια μέρα ένα αηδόνι πέταξε πλάι μου. Κι εγώ νόμιζα πως είχα δει αετό. Τώρα, όλος ο κόσμος καταπιάνεται να μου αποδείξει πόσο λάθος έκανα... Λοιπόν, ποιος βρίσκεται σε καλύτερη μοίρα; Εγώ, ο "εξαπατημένος", που χάρη στην επίσκεψη αυτού του πουλιού κατοίκησα για ένα ολόκληρο καλοκαίρι σ' έναν ανώτερο κόσμο ελπίδας· ή εκείνοι που κανείς δεν τους εξαπατά;»
Φρίντριχ Νίτσε
Υπάρχει κάτι βαθιά ανθρώπινο σ' αυτή τη μικρή ιστορία του Νίτσε. Οι περισσότεροι άνθρωποι στέκονται στο λάθος. «Δεν ήταν αετός.» «Ήταν αηδόνι.» Σαν να πιστεύουν ότι η μεγαλύτερη αξία της ζωής είναι να έχει κανείς πάντοτε δίκιο ή να μην κάνει ποτέ λάθος.
Ο Νίτσε, όμως, δεν ενδιαφέρεται για την ορνιθολογία. Ενδιαφέρεται για κάτι πολύ βαθύτερο. Για το τι συνέβη μέσα του εκείνο το καλοκαίρι. Γιατί υπάρχουν αλήθειες που δεν μετριούνται με την ακρίβεια των γεγονότων, αλλά μετριούνται με τη μεταμόρφωση που προκαλούν.
Κι αναρωτιέμαι πόσες φορές στη ζωή μας κάνουμε το ίδιο "λάθος".
Για παράδειγμα, ένας άνθρωπος πιστεύει περισσότερο στις δυνατότητες ενός παιδιού απ' όσο πιστεύει το ίδιο το παιδί. Ήταν άραγε πλάνη;
Ένας δάσκαλος βλέπει έναν σπουδαίο μουσικό εκεί όπου όλοι οι άλλοι βλέπουν έναν μέτριο μαθητή. Ήταν αυταπάτη;
Ένας θεραπευτής συνεχίζει να ελπίζει για έναν άνθρωπο που έχει πάψει να ελπίζει για τον εαυτό του. Είναι εξαπάτηση;
Κι ένας ερωτευμένος βλέπει στον άνθρωπο που αγαπά όχι μόνο αυτό που είναι σήμερα, αλλά και αυτό που μπορεί να γίνει.
Πόσες φορές άραγε ο έρωτας γεννιέται μέσα από μια τέτοια δημιουργική υπέρβαση της πραγματικότητας;
Ο Winnicott έλεγε πως το παιδί αναπτύσσεται μέσα σε έναν μεταβατικό χώρο, έναν χώρο παιχνιδιού και δημιουργικής ψευδαίσθησης, όπου δεν είναι όλα απολύτως πραγματικά ούτε απολύτως φανταστικά. Εκεί γεννιέται η δημιουργικότητα, εκεί γεννιέται η εμπιστοσύνη, εκεί γεννιέται η δυνατότητα να φανταστεί κανείς έναν κόσμο λίγο καλύτερο από αυτόν που ήδη υπάρχει.
Χωρίς αυτή τη δημιουργική υπέρβαση, ο άνθρωπος δεν θα ερωτευόταν ποτέ, δεν θα δημιουργούσε ποτέ, δεν θα πίστευε ποτέ ότι μπορεί να αλλάξει.
Βέβαια υπάρχει και η άλλη πλευρά. Η εξιδανίκευση μπορεί να γίνει άρνηση της πραγματικότητας. Μπορεί να μας κρατήσει φυλακισμένους σε σχέσεις που έχουν τελειώσει. Μπορεί να μας κάνει να βλέπουμε έναν αετό εκεί όπου υπάρχει μόνο ένα πληγωμένο αηδόνι.
Η ωριμότητα, όμως, δεν βρίσκεται στην κατάργηση της ελπίδας.
Βρίσκεται στη συνάντησή της με την πραγματικότητα. Να μπορείς να δεις καθαρά και παρ' όλα αυτά να μη χάσεις την ικανότητά σου να θαυμάζεις. Να ξέρεις ότι ο άλλος δεν είναι τέλειος κι όμως να συνεχίζεις να τον αγαπάς. Να γνωρίζεις πως η ζωή δεν είναι δίκαιη κι όμως να συνεχίζεις να επενδύεις σ' αυτήν.
Ο έρωτας, η αγάπη, η ίδια η ζωή είναι τελικά πάντα ένα μικρό ή μεγάλο "π α ρ' ό λ α α υ τ ά" που συνεχίζει να μας κινεί.
Κι' ισως τελικά αυτό να είναι το πραγματικό ερώτημα του Νίτσε; ποιος ζει πραγματικά πλουσιότερα; Ποιος ζει την μία και μοναδική ζωή του αξιοβίωτα; Εκείνος που δεν κάνει ποτέ λάθος; Ή εκείνος που επιτρέπει στον εαυτό του να συγκινηθεί, να ελπίσει, να ονειρευτεί, ακόμη κι αν κάποτε ανακαλύψει ότι δεν ήταν όλα όπως τα φανταζόταν;
Θέλω να πω, πότε θα μάθουμε να είμαστε και λίγο υπερήφανοι για τις ματαιώσεις μας;
Γιατί οι άνθρωποι που δεν εξαπατώνται ποτέ είναι συχνά οι ίδιοι άνθρωποι που δεν ερωτεύονται ποτέ πραγματικά. Δεν εμπιστεύονται, δεν ρισκάρουν, δεν παραδίδονται. Κι ίσως έχουν πάντοτε και μια ρεαλιστική εξήγηση για όλα. Αλλά σπάνια έχουν μια ιστορία που να τους έχει αλλάξει.
Ίσως τελικά η ζωή να μην ανήκει σε όσους βλέπουν πάντοτε σωστά. Ίσως να ανήκει σε εκείνους που εξακολουθούν να κοιτούν τον ουρανό με την παιδική δυνατότητα να μπερδέψουν, έστω για λίγο, ένα αηδόνι με έναν αετό.
Γιατί πολύ συχνα αυτό που μας μεταμορφώνει δεν είναι η ακρίβεια ή ο ρεαλισμός της ματιάς μας, αλλά η γενναιοδωρία της ψυχής μας που -παρ' όλα αυτά- είδε έναν αετό εκεί όπου όλα έδειχναν ένα μικρό τρομαγμένο αηδόνι.
Κι' ίσως τελικά η ζωή να μην ανήκει σε εκείνους που δεν εξαπατήθηκαν ποτέ. Ίσως να ανήκει σε εκείνους που τόλμησαν να πιστέψουν, ακόμη κι αν κάποτε πλήρωσαν το τίμημα της πίστης τους. Γιατί είναι προτιμότερο να έχεις μια καρδιά που κάποτε ράγισε, παρά μια καρδιά που δεν άνοιξε ποτέ.
Λιγότερα

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΛΙΣΤΑ ΙΣΤΟΛΟΓΙΩΝ

Η «ΣΠΙΘΑ» άναψε για τη Νέα Ελλάδα
Ο Μίκης Θεοδωράκης, στο κατάμεστο αμφιθέατρο του Ιδρύματος Μιχάλη Κακογιάννη, άναψε χθες (1 Δεκεμβρίου 2010) τη «ΣΠΙΘΑ» του ΚΑΘΑΡΤΗΡΙΟΥ ΚΑΙ ΠΛΑΣΤΟΥΡΓΟΥ ΠΥΡΟΣ για ΤΗ ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ.
Κώστας Τσιαντής


«…ανέστιος ειν’, που χαίρεται αν ξεσπάσει
ανάμεσα σε φίλους και δικούς ξέφρενη αμάχη.»
Όμηρος (Ι, 63-64)


Του Ηλία Σιαμέλου (Από antibaro 7/12/2010)

Όντας περαστικός, είπα, το βλέφαρό μου για λίγο ν’ ακουμπήσω στου διαδικτύου τις φιλικές ιστοσελίδες! Να δω τα εκθέματα της σκέψης των πολλών, ν’ ακούσω τις ιαχές τους. Όμως άλλα είδαν τα μάτια μου στο θαμποχάρακτο κατώφλι τους. Ο ένας κρατάει την πύρινη ρομφαία, ο άλλος κοντάρια και παλούκια και πιο πέρα ο φίλος τρίβει την τσακμακόπετρά του, εκεί απόκοντα, στις νοτισμένες αναφλέξεις του συστήματος.
-Ω, είπα, ω θεληματάρικα παιδιά, που παίζετε κρυφτό, στα πιο ρηχά σοκάκια ενός εξωνημένου καθεστώτος. Κύματα, κύματα έρχονται τα λόγια σας με θόρυβο και φεύγουν. Δεν έχουν φτερά, δεν έχουν μέσα τους τούς ήχους των πονεμένων.
Μόνο να, κατηγόριες, κατηγόριες, και λόγια επικριτικά από ανθρώπους που εμφανίζονται σαν οι μοναδικοί κάτοχοι της αλήθειας. Κι όλα αυτά, τούτη τη μαύρη ώρα της γενικευμένης υπνογένειας! Δε μπορεί, είπα, κάπου θα υπάρχει η συζυγία των ψυχών, κάπου το πάρτι της στενοποριάς θα πάρει τέλος.
Μα τι θέλω να πω; Για ποιο πράγμα τόση ώρα τσαμπουνάω; Ναι, ναι, μα για του λύκου το χιονισμένο πέρασμα μιλάω ! Μια κίνηση έκανε ο Μίκης Θεοδωράκης και πέσανε όλοι πάνω του για να τον φάνε. Και δε ρίχτηκαν πάνω του οι οχτροί, δεν όρμησε πάνω του της Νέας Τάξης η αρμάδα. Όρμησε το ίδιο το περιοδικό «Ρεσάλτο»! Όρμησε το μετερίζι εκείνο που στις σελίδες του την άστεγη ψυχή μας τόσα χρόνια είχαμε αποθέσει!

Είμαι στο Κοιμητήριο, δίπλα στον τάφο της γυναίκας μου. «Ερευνώ πέρα τον ορίζοντα και, σκύβοντας προσπαθώ με τα δάχτυλα να καθαρίσω την πλάκα του τάφου νάρθει ν’ ακουμπήσει η σελήνη…»*. Ναι, εκείνη μου το έλεγε: Πρόσεχε, πρόσεχε τον κόσμο μας. Πρόσεχε τους ανθρώπους, ενώ μου απάγγελνε με δάκρυα τους στίχους του αγαπημένου της ποιητή : «Αυτός αυτός ο κόσμος /ο ίδιος κόσμος είναι… Στη χάση του θυμητικού / στο έβγα των ονείρων … Αυτός ο ίδιος κόσμος / αυτός ο κόσμος είναι. Κύμβαλο κύμβαλο / και μάταιο γέλιο μακρινό!»…**
Σκέφτομαι, σκέφτομαι κι άκρη δε βρίσκω. «Τελικά αυτή η άμυνα που θα μας πάει, σαν μας μισήσουνε κι’ οι λυγαριές;»** *

Ναι, στο τέλος θα μισήσουμε τον ίδιο μας το εαυτό ή θα τρελαθούμε. Δε γίνεται τη μια μέρα να βάζεις στο εξώφυλλο του «Ρεσάλτο» τη φωτογραφία του Μίκη και την άλλη βάναυσα να τον λοιδορείς. Δε γίνεται τη μια μέρα να ελπίζεις στο φως και την άλλη να γουρουνοδένεσαι με το σκοτάδι. Δε γίνεται τη μια μέρα να προβάλλεις τις απόψεις του και την άλλη να τον ταυτίζεις με τη …Ντόρα!
Είναι αυτή η θαμπούρα απ’ την κακοσυφοριασμένη αιθάλη της Αθήνας που επηρεάζει ανθρώπους και αισθήματα; Είναι η πωρωμένη σκιά του Στάλιν που κατευθύνει ακόμη και σήμερα την εγκληματική παραλυσία των όντων;

Δεν έχω πρόθεση να ενταχτώ στο κίνημα του Θεοδωράκη. Όμως δε μπορώ να πω ότι δε χαίρομαι, όταν ακούω να ξεπετάγονται σπίθες μέσα από τα σπλάχνα της κοινωνίας, είτε αυτές προέρχονται από απλούς ανθρώπους ή από ανεμογέννητους προλάτες πρωτοπόρους. Φτάνει αυτές οι σπίθες να ανάψουν φωτιές, για να καεί τούτο το σάπιο καθεστώς, τούτη η παπανδρεοποιημένη χολέρα. Αν εμείς οι ξεπαρμένοι «κονταροχτυπιόμαστε» μέσα στης πένας τη χλομάδα κι είμαστε ανίκανοι ν’ ανάψουμε μια σπίθα στου καλυβιού μας τη γωνιά, ας αφήσουμε τουλάχιστον κάποιες περήφανες ψυχές να κάνουν αυτό που νομίζουν καλύτερα. Ας μην σηκώνουμε αμάχες κι ας μην πετάμε ανέσπλαγχνες κορώνες, όταν κάποιο κίνημα είναι ακόμη στα σπάργανα και δεν έχει δείξει το πρόσωπό του. Εκτός κι αν η μικρόνοιά μας ενοχλήθηκε, όταν ο Μίκης κάλεσε επίσημα τους Ανεξάρτητους πολίτες σε ΑΝΥΠΑΚΟΗ – ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ, σε κυβερνητικά ή μη σχέδια, που Ηθικά, Εθνικά, Δημοκρατικά, Ιστορικά, κατατείνουν στην υποτέλεια του Ελληνισμού.

Όμως, παρά το αλυσόδεμα, παρά τα μύρια δεινά που μας σωρεύουν, τούτος ο βράχος, που λέγεται Ελλάδα, εκπέμπει την κραυγή του. Και οι κραυγές του Μίκη, και οι κραυγές χιλιάδων αγωνιστών, όποιου χρώματος και νάναι, σε πείσμα κάθε ψωροκύβερνου, σε πείσμα κάθε καθεστωτικού βαρδιάνου, κάποια στιγμή θα ενωθούν, κάποια στιγμή στον άνεμο θα ανεβούν, για ν’ ακουστούν, να πιάσουν τόπο. Γιατί «κι ένας που έχει μυαλό νήπιου καταλαβαίνει, πως τώρα η Ελλάδα στην άκρα του άπατου γκρεμού κοντοζυγώνει»****

* Νίκος Εγγονόπουλος
** Οδυσσέας Ελύτης, «Το Άξιον Εστί»
*** Νίκος Εγγονόπουλος
****Όμηρος (Η, 379-482) , παράφραση.

ΑΝΟΙΧΤΕΣ ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ- ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΜΙΚΗ

ΑΡΝΗΣΗ: ΣΕΦΕΡΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ

ΠΛΑΤΕΙΑ - Άμεση Δημοκρατία (Real Democracy)