Share |

Θεέ του ουρανού και του παντός,

αυτείν’ οι γραμματισμένοι,

αυτείν’ οι πολιτισμένοι,

έκαμαν και κάνουν αυτά τα λάθη…

Στρατηγός ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ


Expedia

Κυριακή 29 Μαρτίου 2026

Γ Θεοδωράκης - Οι 200

 

Η ΖΩΗ ... ΠΟΥ ΕΠΙΜΕΝΕΙ

 

Αντώνης Ανδρουλιδάκης: ΑΠΟ ΤΟΝ ΡΑΓΙΑ ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΗ

 


Αντώνης Ανδρουλιδάκης

 
Ακολουθήστε

ΑΠΟ ΤΟΝ ΡΑΓΙΑ ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΗ
Η Εσωτερική Απελευθέρωση του Σύγχρονου Έλληνα
Στην ελληνική περίπτωση, η μακρά περίοδος της δουλείας, αλλά και μεταγενέστερες ιστορικές δοκιμασίες, άφησαν βαθιά αποτυπώματα που συχνά εκφράζονται μέσα από τον συμβολικό όρο «ραγιάς».
Ο «ραγιάς» δεν είναι απλώς μια ιστορική ταυτότητα. Είναι μια εσωτερικευμένη στάση ζωής, που σχετίζεται με τον φόβο, την υποταγή και την έλλειψη εμπιστοσύνης στις προσωπικές και συλλογικές δυνατότητες.
Σε αυτό το πλαίσιο, αποκτά ιδιαίτερη σημασία το ψυχολογικό φαινόμενο της «μαθημένης αβοηθησίας». Πρόκειται για την κατάσταση κατά την οποία το άτομο, ύστερα από επαναλαμβανόμενες εμπειρίες αδυναμίας ή αποτυχίας, παύει να προσπαθεί να αλλάξει τις συνθήκες της ζωής του, ακόμη κι όταν αυτό είναι εφικτό. Η στάση αυτή δεν είναι αποτέλεσμα αδυναμίας χαρακτήρα, αλλά μια βαθιά εδραιωμένη πεποίθηση ότι «τίποτα δεν αλλάζει». Σε συλλογικό επίπεδο, μπορεί να εκφραστεί ως παθητικότητα, μοιρολατρία ή αποχή από τη συμμετοχή στα κοινά.
Για να μπορέσει ο σύγχρονος Έλληνας να απελευθερωθεί από αυτό το εσωτερικό βάρος, χρειάζεται πρώτα απ’ όλα επίγνωση. Η κατανόηση του ιστορικού τραύματος είναι το πρώτο βήμα:
να αναγνωρίσει κανείς ότι ορισμένες αντιδράσεις όπως η γενικευμένη δυσπιστία, η παθητικότητα ή η τάση για μοιρολατρία- δεν είναι έμφυτες, αλλά αποτέλεσμα ιστορικών συνθηκών που κληροδοτήθηκαν από γενιά σε γενιά.
Το επόμενο βήμα είναι η ανάληψη της ενήλικης ευθύνης. Η επίκληση του παρελθόντος δεν μπορεί να λειτουργεί ως άλλοθι για το παρόν. Αντίθετα, η ιστορική γνώση οφείλει να γίνεται εργαλείο αυτογνωσίας και όχι περιορισμού. Ο σύγχρονος Έλληνας καλείται να μετατοπιστεί από τη νοοτροπία του «υποκειμένου των εξελίξεων» σε εκείνη του «δημιουργού των εξελίξεων».
Εξίσου σημαντική είναι η καλλιέργεια της παιδείας και της κριτικής σκέψης. Η απελευθέρωση από τον «ραγιά» δεν είναι μια στιγμιαία πράξη, αλλά μια διαδικασία εσωτερικής καλλιέργειας. Μέσα από τη γνώση, τον διάλογο και την αμφισβήτηση, το άτομο αποκτά αυτοπεποίθηση και ανεξαρτησία σκέψης. Έτσι, αποδυναμώνεται η ανάγκη για εξωτερικούς «προστάτες» ή αυθεντίες.
Παράλληλα, η ενίσχυση της συλλογικότητας παίζει καθοριστικό ρόλο. Ο «ραγιάς» είναι συχνά μόνος, φοβισμένος και απομονωμένος. Αντίθετα, μια κοινωνία ενεργών πολιτών που συνεργάζονται, συμμετέχουν και διεκδικούν, δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου η υποταγή δεν έχει χώρο. Η εμπιστοσύνη μεταξύ των πολιτών και η ενεργή συμμετοχή στα κοινά είναι βασικά στοιχεία αυτής της μεταμόρφωσης.
Τέλος, η απελευθέρωση από τον Ραγιά περνά μέσα από την επανανοηματοδότηση της ταυτότητας.
Ο Έλληνας δεν χρειάζεται να ορίζεται από τα τραύματά του, αλλά από τις δυνατότητές του. Η ιστορία μπορεί να αποτελεί πηγή δύναμης και έμπνευσης, όχι περιορισμού. Όταν το παρελθόν ενσωματώνεται δημιουργικά στο παρόν, τότε παύει να είναι βάρος και γίνεται οδηγός.
Η υπέρβαση του «ραγιά» δεν είναι μια εύκολη ή γρήγορη διαδικασία. Είναι, όμως, μια αναγκαία πορεία προς την ελευθερία -όχι μόνο πολιτική ή κοινωνική, αλλά κυρίως εσωτερική. Και αυτή η ελευθερία ξεκινά από τη στιγμή που ο άνθρωπος επιλέγει να δει τον εαυτό του όχι ως θύμα της ιστορίας, αλλά ως υπεύθυνο φορέα αλλαγής.

Σάββατο 28 Μαρτίου 2026

Παρασκευή 27 Μαρτίου 2026

Αϋφαντής: Ο Τραμπ ψάχνει την πόρτα της εξόδου στο Ιράν

 

John Mearsheimer: "Iran Holds All the Cards" - The Strategic Defeat of the U.S.

 

Η διήγηση του Αχικάρ στην αρχαία Ελλάδα



 Ακίχαρος

Η διήγηση του Αχικάρ στην αρχαία Ελλάδα
Ένα μεγάλο τμήμα της Διήγησης του Αχικάρ, τουλάχιστον στις μεταγενέστερες παραλλαγές, είναι αφιερωμένο στον αγώνα γρίφων ανάμεσα στον φαραώ της Αιγύπτου και στον βασιλιά της Ασσυρίας: ο φαραώ προκαλεί τον Ασσύριο βασιλιά με το αδύνατον του εναέριου κάστρου, ο Ασσύριος στέλνει τον Αχικάρ ως αντιπρόσωπό του στην Αίγυπτο, και εκεί ο Αχικάρ λύνει για λογαριασμό του βασιλιά του μια σειρά από γρίφους του φαραώ, διαφόρων ειδών. Σε αυτό το τμήμα διακρίνουμε ένα αφηγηματικό θέμα σημαντικό και διαδεδομένο στην αρχαία Εγγύς Ανατολή. Μπορούμε να το ονομάσουμε «αγώνα γρίφων των βασιλέων» και να το συνοψίσουμε ως εξής:
Δύο αντίπαλοι βασιλιάδες, αντί να κάνουν πόλεμο μεταξύ τους, καταφεύγουν σε πιο πνευματικό τρόπο ανταγωνισμού: ο ένας στέλνει στον άλλο δύσκολα προβλήματα, αινίγματα ή γρίφους προς επίλυση. Ο βασιλιάς που κατορθώνει να λύσει τους γρίφους του αντιπάλου του, ή να του θέσει προβλήματα που ο αντίπαλος δεν μπορεί να λύσει, αναδεικνύεται νικητής και κερδίζει ένα έπαθλο: π.χ. ο ηττημένος βασιλιάς του πληρώνει φόρους ή του στέλνει πλούσια δώρα, ή του παραχωρεί εκτάσεις από τα εδάφη του.
Ιωάννης Μ.Κωνσταντάκος

Το εθνικό ρίσκο που πήρε ο Μητσοτάκης με τις υποκλοπές και η πολεμική μας εμπλοκή-Χρήστος Καπούτσης

ΠΟΙΟΣ ΕΊΝΑΙ ΤΟ ΑΦΕΝΤΙΚΌ, ΠΟΙΟΣ ΚΑΝΕΙ ΚΟΥΜΑΝΤΟ? ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΓΙΑ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗ ΕΚΤΡΟΠΗ!

ΤΑ ΣΥΜΒΙΒΑΣΜΕΝΑ ΜΜΕ ΚΑΛΛΙΕΡΓΟΥΝ ΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΑΦΑΣΙΑ!

Γ.Σεφέρης: για τον Μακρυγιάννη και τον βασιλιά της Ασίνης

 Spyros Koutroulis

ΛΙΣΤΑ ΙΣΤΟΛΟΓΙΩΝ

Η «ΣΠΙΘΑ» άναψε για τη Νέα Ελλάδα
Ο Μίκης Θεοδωράκης, στο κατάμεστο αμφιθέατρο του Ιδρύματος Μιχάλη Κακογιάννη, άναψε χθες (1 Δεκεμβρίου 2010) τη «ΣΠΙΘΑ» του ΚΑΘΑΡΤΗΡΙΟΥ ΚΑΙ ΠΛΑΣΤΟΥΡΓΟΥ ΠΥΡΟΣ για ΤΗ ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ.
Κώστας Τσιαντής


«…ανέστιος ειν’, που χαίρεται αν ξεσπάσει
ανάμεσα σε φίλους και δικούς ξέφρενη αμάχη.»
Όμηρος (Ι, 63-64)


Του Ηλία Σιαμέλου (Από antibaro 7/12/2010)

Όντας περαστικός, είπα, το βλέφαρό μου για λίγο ν’ ακουμπήσω στου διαδικτύου τις φιλικές ιστοσελίδες! Να δω τα εκθέματα της σκέψης των πολλών, ν’ ακούσω τις ιαχές τους. Όμως άλλα είδαν τα μάτια μου στο θαμποχάρακτο κατώφλι τους. Ο ένας κρατάει την πύρινη ρομφαία, ο άλλος κοντάρια και παλούκια και πιο πέρα ο φίλος τρίβει την τσακμακόπετρά του, εκεί απόκοντα, στις νοτισμένες αναφλέξεις του συστήματος.
-Ω, είπα, ω θεληματάρικα παιδιά, που παίζετε κρυφτό, στα πιο ρηχά σοκάκια ενός εξωνημένου καθεστώτος. Κύματα, κύματα έρχονται τα λόγια σας με θόρυβο και φεύγουν. Δεν έχουν φτερά, δεν έχουν μέσα τους τούς ήχους των πονεμένων.
Μόνο να, κατηγόριες, κατηγόριες, και λόγια επικριτικά από ανθρώπους που εμφανίζονται σαν οι μοναδικοί κάτοχοι της αλήθειας. Κι όλα αυτά, τούτη τη μαύρη ώρα της γενικευμένης υπνογένειας! Δε μπορεί, είπα, κάπου θα υπάρχει η συζυγία των ψυχών, κάπου το πάρτι της στενοποριάς θα πάρει τέλος.
Μα τι θέλω να πω; Για ποιο πράγμα τόση ώρα τσαμπουνάω; Ναι, ναι, μα για του λύκου το χιονισμένο πέρασμα μιλάω ! Μια κίνηση έκανε ο Μίκης Θεοδωράκης και πέσανε όλοι πάνω του για να τον φάνε. Και δε ρίχτηκαν πάνω του οι οχτροί, δεν όρμησε πάνω του της Νέας Τάξης η αρμάδα. Όρμησε το ίδιο το περιοδικό «Ρεσάλτο»! Όρμησε το μετερίζι εκείνο που στις σελίδες του την άστεγη ψυχή μας τόσα χρόνια είχαμε αποθέσει!

Είμαι στο Κοιμητήριο, δίπλα στον τάφο της γυναίκας μου. «Ερευνώ πέρα τον ορίζοντα και, σκύβοντας προσπαθώ με τα δάχτυλα να καθαρίσω την πλάκα του τάφου νάρθει ν’ ακουμπήσει η σελήνη…»*. Ναι, εκείνη μου το έλεγε: Πρόσεχε, πρόσεχε τον κόσμο μας. Πρόσεχε τους ανθρώπους, ενώ μου απάγγελνε με δάκρυα τους στίχους του αγαπημένου της ποιητή : «Αυτός αυτός ο κόσμος /ο ίδιος κόσμος είναι… Στη χάση του θυμητικού / στο έβγα των ονείρων … Αυτός ο ίδιος κόσμος / αυτός ο κόσμος είναι. Κύμβαλο κύμβαλο / και μάταιο γέλιο μακρινό!»…**
Σκέφτομαι, σκέφτομαι κι άκρη δε βρίσκω. «Τελικά αυτή η άμυνα που θα μας πάει, σαν μας μισήσουνε κι’ οι λυγαριές;»** *

Ναι, στο τέλος θα μισήσουμε τον ίδιο μας το εαυτό ή θα τρελαθούμε. Δε γίνεται τη μια μέρα να βάζεις στο εξώφυλλο του «Ρεσάλτο» τη φωτογραφία του Μίκη και την άλλη βάναυσα να τον λοιδορείς. Δε γίνεται τη μια μέρα να ελπίζεις στο φως και την άλλη να γουρουνοδένεσαι με το σκοτάδι. Δε γίνεται τη μια μέρα να προβάλλεις τις απόψεις του και την άλλη να τον ταυτίζεις με τη …Ντόρα!
Είναι αυτή η θαμπούρα απ’ την κακοσυφοριασμένη αιθάλη της Αθήνας που επηρεάζει ανθρώπους και αισθήματα; Είναι η πωρωμένη σκιά του Στάλιν που κατευθύνει ακόμη και σήμερα την εγκληματική παραλυσία των όντων;

Δεν έχω πρόθεση να ενταχτώ στο κίνημα του Θεοδωράκη. Όμως δε μπορώ να πω ότι δε χαίρομαι, όταν ακούω να ξεπετάγονται σπίθες μέσα από τα σπλάχνα της κοινωνίας, είτε αυτές προέρχονται από απλούς ανθρώπους ή από ανεμογέννητους προλάτες πρωτοπόρους. Φτάνει αυτές οι σπίθες να ανάψουν φωτιές, για να καεί τούτο το σάπιο καθεστώς, τούτη η παπανδρεοποιημένη χολέρα. Αν εμείς οι ξεπαρμένοι «κονταροχτυπιόμαστε» μέσα στης πένας τη χλομάδα κι είμαστε ανίκανοι ν’ ανάψουμε μια σπίθα στου καλυβιού μας τη γωνιά, ας αφήσουμε τουλάχιστον κάποιες περήφανες ψυχές να κάνουν αυτό που νομίζουν καλύτερα. Ας μην σηκώνουμε αμάχες κι ας μην πετάμε ανέσπλαγχνες κορώνες, όταν κάποιο κίνημα είναι ακόμη στα σπάργανα και δεν έχει δείξει το πρόσωπό του. Εκτός κι αν η μικρόνοιά μας ενοχλήθηκε, όταν ο Μίκης κάλεσε επίσημα τους Ανεξάρτητους πολίτες σε ΑΝΥΠΑΚΟΗ – ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ, σε κυβερνητικά ή μη σχέδια, που Ηθικά, Εθνικά, Δημοκρατικά, Ιστορικά, κατατείνουν στην υποτέλεια του Ελληνισμού.

Όμως, παρά το αλυσόδεμα, παρά τα μύρια δεινά που μας σωρεύουν, τούτος ο βράχος, που λέγεται Ελλάδα, εκπέμπει την κραυγή του. Και οι κραυγές του Μίκη, και οι κραυγές χιλιάδων αγωνιστών, όποιου χρώματος και νάναι, σε πείσμα κάθε ψωροκύβερνου, σε πείσμα κάθε καθεστωτικού βαρδιάνου, κάποια στιγμή θα ενωθούν, κάποια στιγμή στον άνεμο θα ανεβούν, για ν’ ακουστούν, να πιάσουν τόπο. Γιατί «κι ένας που έχει μυαλό νήπιου καταλαβαίνει, πως τώρα η Ελλάδα στην άκρα του άπατου γκρεμού κοντοζυγώνει»****

* Νίκος Εγγονόπουλος
** Οδυσσέας Ελύτης, «Το Άξιον Εστί»
*** Νίκος Εγγονόπουλος
****Όμηρος (Η, 379-482) , παράφραση.

ΑΝΟΙΧΤΕΣ ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ- ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΜΙΚΗ

ΑΡΝΗΣΗ: ΣΕΦΕΡΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ

ΠΛΑΤΕΙΑ - Άμεση Δημοκρατία (Real Democracy)