Αλέξανδρος Δεσποτόπουλος, Η στάση της Γερμανίας απομακρύνει τις ΗΠΑ από ...

Κρυπτονομίσματα, τεχνητή νοημοσύνη, 5G - Δρ. Μάνος Δανέζης

Ανοίγω το στόμα μου - Μίκης Θεοδωράκης/ Open My Mouth - Mikis Theodorakis

Γιάννης Μάζης,Μεγάλη ευκαιρία για την Ελλάδα να ενισχύσει τις σχέσεις με...

Σαν ξένος

Σαν ξένος ήρθα ως εδώ

σαν ξένος φεύγω πάλι. Ο Μάης φρόντισε να δω λουλούδια στ’ ανθογυάλι. Σαν ξένος ήρθα ως εδώ σαν ξένος φεύγω πάλι. Για αγάπη η κόρη μίλησε η μάνα για στεφάνι, ο κόσμος τώρα ερήμωσε με σάβανο το χιόνι. Δε διάλεξα τον χρόνο που φεύγω ήταν γραφτό, στον σκοτεινό μου δρόμο μόνος να πορευτώ. Τον ίσκιο μου έχω συντροφιά που ρίχνει το φεγγάρι. Στη χιονισμένη ερημιά του ελαφιού το χνάρι. Δε διάλεξα τον χρόνο που φεύγω. Νύχτα παντού και σιγαλιά κι είναι κλειστές για μένα, οι πόρτες έξω τα σκυλιά γαυγίζουν λυσσασμένα. Σαν ξένος ήρθα ως εδώ σαν ξένος φεύγω πάλι. Καλή σου νύχτα, να γυρνά η αγάπη αγαπάει. Έτσι ο Θεός την κυβερνά, φεύγει και σ΄άλλον πάει. Δε σου χαλώ τα όνειρα του ύπνου τη γαλήνη Σιγά - σιγά και τρυφερά πίσω μου η πόρτα κλείνει. Μιας καληνύχτας τον στερνό χαιρετισμό θ΄αφήσω, να δεις ότι δε σε ξεχνώ κι ας μη γυρίζω πίσω. Δε διάλεξα τον χρόνο που φεύγω.

Tί είναι ρατσιστική προσβολή; Μεταναστευτικό και δημογραφικό. Πρωτοσέλιδο Καθημερινής (άκρα του τάφου σιωπή). Εφ. Εστία άρθρο του Μ. Κοττάκη

Η έγκυρη εφημερίδα, με άκρο σεβασμό στους προσκεκλημένους του πρωθυπουργού,  επέλεξε να μας δείξει την πλάτη του κ. Μητσοτάκη.

AUKUS- Αντικινεζικό μέτωπο , επιστροφή στον ψυχρό πόλεμο (Εφ Η Καθημερινή Σεπτ17, 2021)

Γιατί οι ΗΠΑ πρόδωσαν τους Γάλλους: Η Κίνα ήταν το πρόσχημα - Ήθελαν να «κοντύνουν» το Παρίσι/ Defence Net

 

ΜΑΡΙΑ ΣΟΥΛΤΑΤΟΥ-ΤΟ ΤΡΙΖΟΝΙ-ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ -ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ

ΜΙΚΡΕΣ ΚΥΚΛΑΔΕΣ -ΤΟ ΤΡΙΖΟΝΙ - Ερμηνεία ΜΑΡΙΑ ΣΟΥΛΤΑΤΟΥ Στίχοι: Οδυσσέας Ελύτης Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης

Κοιμήθηκα κοιμήθηκα

στου γιασεμιού την ευωδιά

Στην ερημιά του φεγγαριού

στο κυματάκι του γιαλού

 

Οι άνθρωποι μ’ αρνήθηκαν

κανείς δε μου σιμώνει

Μόνο μου κάνει συντροφιά

της νύχτας το τριζόνι:

 

-Έννοια σου λέει έννοια σου

κι εγώ είμαι δω κοντά σου

Για συντροφιά στην έγνοια σου

και για παρηγοριά σου

 

Τρι και τρι τρι και τρι

τι πικρή που ‘ναι η ζωή

Τι γλυκιά και τι πικρή

τρι και τρι και τρι και τρι

 

Κοιμήθηκα κοιμήθηκα

στων Αρχαγγέλων τη σκιά

Στων φύλλων το μουρμουρητό

στων άστρων τον χρυσό γιαλό

 

Οι άνθρωποι μ’ αρνήθηκαν

κανείς δε μου σιμώνει

Μονάχα μου αποκρίνεται

της νύχτας το τριζόνι:

 

-Είμαι μικρό πολύ μικρό

μα ‘ναι ο Θεός μεγάλος

Αυτό ποτέ δε θα σ’ το πω

μήτε κανένας άλλος

 

Τρι και τρι τρι και τρι

τι πικρή που ‘ναι η ζωή

Τι γλυκιά και τι πικρή

τρι και τρι και τρι και τρι.

https://lyricstranslate.com

Παγκοσμιοποίηση και Εθνικές Ταυτότητες - Ιω. Μάζης

"Απαγωγή" - Μαίρη Λίντα (1960)

Ο Εκπαιδευτικός στη σύγχρονη Εκπαίδευση. Οι ιδιότητες και η εκπαίδευσή του . Αλέξανδρος Καλοφωλιάς,

 

Ο Εκπαιδευτικός στη σύγχρονη Εκπαίδευση.

Οι ιδιότητες και η εκπαίδευσή του

.

Αλέξανδρος Καλοφωλιάς,

1. Πρόλογος

Ο συντάκτης της παρούσας εισήγησης έχει μια μακρόχρονη ενασχόληση στο ευρύτερο πεδίο της εκπαίδευσης, στους τομείς του σχεδιασμού και εφαρμογής εκπαιδευτικών σχεδίων, των υλικοτεχνικών υποδομών, της οργάνωσης και της αξιολόγησης. Δεν είναι εκπαιδευτικός της «πρώτης γραμμής»., που φέρει το βάρος της άμεσης λειτουργίας του συστήματος.

Επομένως εκφράζει τις απόψεις του ως απλό μέλος της κοινωνίας με την ελπίδα ότι, ενδεχομένως, και αυτές οι απόψεις θα βοηθήσουν στον προβληματισμό που θα αναπτυχθεί.

2. Η Εκπαίδευση

   1. Μια οργανωμένη κοινωνία (το σύστημα) έχει δημιουργήσει το υποσύστημα «Εκπαίδευση», μέσω του οποίου τα νεαρά μέλη της θα καταστούν ικανά να λειτουργήσουν ως άτομα (πνευματική ολοκλήρωση και οικονομική αυτάρκεια) και ως ενεργά μέλη της.

   2. Ο τελικός στόχος είναι τα νεαρά μέλη να αποκτήσουν γνώσεις, τεχνικές δεξιότητες και πνευματική καλλιέργεια, για την ατομική τους επιβίωση, και κοινωνικές δεξιότητες, για τη διαβίωσή τους ως μέλη της κοινωνίας.

   3. Για την επίτευξη αυτών των στόχων χρειάζεται να καλλιεργηθούν και αναπτυχθούν στα νεαρά μέλη οι ικανότητες της αντίληψης και κατανόησης, της αξιολόγησης γνώσεων και δεδομένων, της επικοινωνίας, της συνεργασίας, της ιεράρχησης αξιών.

Αναλυτικότερα απαιτείται

α. Καλλιέργεια κοινωνικής συνείδησης, που να αντανακλά την κοινωνική πραγματικότητα

β. Καλλιέργεια ελεύθερης σκέψης και σεβασμού για τις αντιλήψεις των άλλων

γ. Καλλιέργεια «κοινωνικού ανθρωπισμού»

δ. Καλλιέργεια δημιουργικών δεξιοτήτων

ε. Προσδοκία εργασίας και σταδιοδρομίας ως προυπόθεση συμμετοχής στη νομή των αγαθών της ζωής αλλά και ως πλήρωση ζωής

στ. Ποιότητα παιδείας για όλους (χώρος αναπνοής και κίνησης, χρόνος λειτουργίας κατάλληλος, αισθητική διαρρύθμιση του χρόνου, σύγχρονες γνώσεις και δεξιότητες, ποιότητα διδασκαλίας, αρχές εργασίας -συνεργασίας – συμμετοχής)

ζ. Ίση προσφορά παιδείας για όλους, όχι προνομιακό προβάδισμα για μερικούς.(Φαν. Κ. Βώρος, 1986)

4. Τα μέσα που απαιτούνται είναι η οργάνωση (σε επίπεδο τάξης, σχολικής μονάδας, περιφέρειας και συνολικού συστήματος), η υλικοτεχνική υποδομή (κτίρια, εκπαιδευτικός εξοπλισμός κλπ), τα προγράμματα, τα εκπαιδευτικά βοηθήματα {βιβλία κλπ} και, κυρίως το ανθρώπινο δυναμικό.

5. Το ανθρώπινο δυναμικό που απαιτείται για την Εκπαίδευση μπορεί να ομαδοποιηθεί σε δύο κατηγορίες α. εκείνου που χρειάζεται για την δημιουργία όλων των απαραιτήτων υποδομών και μέσων και β. εκείνου που αναλαμβάνει όλο το βάρος της λειτουργίας, με κύριο χαρακτηριστικό την «επαφή» με τους μαθητές {εκπαιδευτικοί της «πρώτης γραμμής»)

3. Η Εκπαίδευση το 2030

   1. Οι αλλαγές στην κοινωνία και την τεχνολογία

Οι εξελίξεις της τελευταίας πεντηκονταετίας στην οργάνωση της κοινωνίας και κυρίως στην τεχνολογία της πληροφορίας και των επικοινωνιών δημιουργούν νέα δεδομένα και νέες συνθήκες που επηρεάζουν άμεσα τη λειτουργία και τη μεθοδολογία της Εκπαίδευσης.

Οι κυριότερες από αυτές τις εξελίξεις είναι

• Το πλήθος των πηγών γνώσεων. Το σχολείο δεν είναι πλέον η μόνη πηγή γνώσεων, ούτε καν η κυριότερη πηγή. Πλήθος άλλων πηγών, με έντυπη και ηλεκτρονική μορφή, μας κατακλύζουν με πληροφορίες και γνώσεις σε όλα τα πεδία και σε όλα τα επίπεδα.

• Η μειωμένη αξιοπιστία των πηγών. Λόγω του πλήθους και της άγνωστης, στις περισσότερες περιπτώσεις, ταυτότητας αυτών των πηγών δεν είναι εύκολος ο έλεγχος του βαθμού της αξιοπιστίας των. Πολύ περισσότερο δεν είναι εύκολη η διαπίστωση των προθέσεων και της σκοπιμότητας παροχής και μετάδοσης αυτών των γνώσεων

• Η αμεσότητα πρόσβασης στις πηγές. Αντιθέτως είναι εύκολη και προσιτή η πρόσβαση στις πηγές αυτές, ανά πάσα στιγμή, όπως επίσης είναι εύκολη η αναπαραγωγή των πληροφοριών και γνώσεων και η μετάδοσή τους σε ευρύτατο κύκλο αποδεκτών, ανεξαρτήτως αποστάσεων.

• Η αλλαγή των συνθηκών εργασίας, της φύσης του κάθε επαγγέλματος και, επομένως, των γνώσεων, ιδιοτήτων και δεξιοτήτων, που απαιτείται να έχει ο κάθε απόφοιτος των σχολείων ακόμη και της Γενικής/Βασικής ακόμη Εκπαίδευσης για να μπορέσει να ανταποκριθεί στη διαδικασία τηε ειδίκευσής του σε οποιοδήποτε επάγγελμα και στην ίδια την επαγγελματική του ενασχόληση.

• Η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας και των επικοινωνιών και η δυνατότητα χρήσης των εφαρμογών τους στη διδακτική και, γενικότερα στην εκπαιδευτική διαδικασία. Με τις πρόσφατες εξελίξεις, που συνεχίζονται με αυξανόμενο ρυθμό, τα μέχρι προ τινος γνωστά ως «εποπτικά μέσα διδασκαλίας» αναπτύσσονται σε πολύπλοκους μηχανισμούς παρουσίασης και επικοινωνίας, που, σε πολλές περιπτώσεις, απαιτούν ειδική εκπαίδευση για τον χειρισμό τους

• Οι αλλαγές στην κοινωνική ζωή. Ειδικά στη χώρα μας, με την εισροή κατά τις τελευταίες δεκαετίες πλήθους αλλοεθνών και τη διαμόρφωση πολυπολιτισμικών συνόλων μέσα στις σχολικές τάξεις, παρουσιάζεται αλλαγή στη συμπεριφορά των μαθητών και ως συνόλου και στις μεταξύ των σχέσεις. Ακόμη και η πρόσφατη οικονομική κρίση και η υγειονομική που ακολούθησε, επηρεάζουν συμπεριφορές, στάσεις και συνήθειες, που πρέπει να ληφθούν υπ όψιν.

2. Οι συνέπειες των αλλαγών

Οι αλλαγές αυτές έχουν ως συνέπεια τη ριζική αναδιαμόρφωση του όλου συστήματος στα επίπεδα (α) του συνολικού ωρολογίου προγράμματος, (β) του περιεχομένου των μαθημάτων, (γ) της διδακτικής διαδικασίας.

α. Ως προς τα ωρολόγια προγράμματα.

Η σταδιακή στροφή στην ενίσχυση της αναζήτησης πηγών γνώσεων και πληροφοριών από τους μαθητές ίσως οδηγήσει στη διεύρυνση του χρόνου ατομικής τους μελέτης και εργασίας με μείωση του χρόνου αναγκαστικής παρουσίας τους μέσα τη σχολική τάξη (ανάλογα, βέβαια, και με τις απαιτήσεις κάθε μαθήματος).

β. Ως προς το περιεχόμενο των μαθημάτων

Η αλλαγή της φύσης των επαγγελμάτων (ριζική, σε πολλές περιπτώσεις) και η ανάγκη συνεχούς προσαρμογής των εργαζομένων στις διαρκείς εξελίξεις απαιτούν αλλαγές στο περιεχόμενο των επιμέρους μαθημάτων με έμφαση στην παροχή ισχυρών βασικών γνώσεων, που θα καθιστούν ικανό το μαθητή να παρακολουθεί τις εξελίξεις αυτές.

γ. Ως προς τη διδακτική διαδικασία.

Η διδακτική διαδικασία και μεθοδολογία θα επικεντρώνεται πλέον στον προσδιορισμό των γνώσεων που χρειάζονται, στην αναζήτηση των πηγών, στην ανάπτυξη της ικανότητας κατανόησης και αξιολόγησης των γνώσεων, καθώς και στην ανάπτυξη της ικανότητας αξιοποίησής τους. Γενικά το βάρος μετατοπίζεται από την παροχή γνώσεων στην ανάπτυξη της ικανότητας ανεύρεσης και αξιοποίησής τους.

Επομένως το βάρος της λειτουργίας μέσα στη σχολική τάξη πρέπει να μετατοπιστεί από την προσπάθεια της μετάδοσης γνώσεων στους μαθητές, στη διάγνωση των δυνατοτήτων του καθενός μαθητή για απόκτηση γνώσεων και στην ανάπτυξη αυτών των δυνατοτήτων και δεξιοτήτων.

Αυτή η «μετάβαση» μπορεί να συνεπάγεται αλλαγές τόσο στην κατάρτιση των ωρολογίων προγραμμάτων όσο και, κυρίως, στην ριζική αλλαγή της λειτουργίας μέσα στην τάξη. Εκεί, μέσα στην τάξη, το βάρος θα δίνεται στην διερεύνηση και κατανόηση από τον διδάσκοντα του επιπέδου, των προσωπικοτήτων, των δυνατοτήτων και των γενικών κλίσεων των μαθητών..

Και, πέρα από αυτά, εξ ίσου σημαντικό είναι, μέσω αυτών των λειτουργιών, να καλλιεργείται η κοινωνικότητα, η ικανότητα επικοινωνίας και συνεργασίας, η δημιουργία ελεύθερης σκέψης και ο σεβασμός για τις αντιλήψεις των άλλων καθώς και η ικανότητα ιεράρχησης των αξιών.

4. Ο ρόλος του/της Εκπαιδευτικού ως Επαγγελματία

Η περιγραφή της νέας διαδικασίας της Εκπαίδευσης προσδιορίζει το ρόλο και τις ιδιότητες του Εκπαιδευτικού. Δεν είναι πλέον ο Εκπαιδευτικός μεταφορέας γνώσεων για να τις παραδώσει στο μαθητή. Είναι καταλύτης απόκτησης γνώσεων, καλλιέργειας στάσεων και ιδιοτήτων, ανάπτυξης δεξιοτήτων. Ο ρόλος του αυτός έχει ως συνέπεια το γεγονός ότι η ποιότητα και ο βαθμός ανταπόκρισης του εκπαιδευτικού επηρεάζουν, σε μεγάλο βαθμό το εκπαιδευτικό έργο, πολύ μεγαλύτερο από τα προγράμματα και τα μέσα διδασκαλίας.

Γι αυτό, με άμεσο ή έμμεσο τρόπο, έχει γίνει αποδεκτή η αρχή ότι μια κοινωνία, προκειμένου να διασφαλίσει μια καλύτερη διαβίωση και ένα καλύτερο μέλλον, οφείλει να αναθέσει στο «βέλτιστο» (με ό, τι αυτό σημαίνει για τον καθένα) τμήμα της την εκπαίδευση των νεαρών μελών της, που θα αποτελέσουν τη συνέχειά της.

Η διατύπωση της Αρχής αυτής δεν αποτελεί μεγαλοστομία αν αναλύσουμε τις λειτουργίες που έχει να επιτελέσει ο εκπαιδευτικός (ως ευσυνείδητος επαγγελματίας, ως λειτουργός) και την αξία που θα έχει η επιτυχής επίδρασή του στο κάθε άτομο-μαθητή και, κατ’ επέκταση, στο κοινωνικό σύνολο.

Επομένως η αρχή αυτή πρέπει να εφαρμόζεται στην πράξη. Στον προσδιορισμό των ιδιοτήτων και δεξιοτήτων που πρέπει να έχει ο Εκπαιδευτικός, στα προγράμματα εκπαίδευσής του, στα κριτήρια επιλογής των φοιτητών των αντιστοίχων σχολών, στην αξιολόγησή τους, στην επιμόρφωσή τους, στην ιεραρχική ανέλιξή τους.

5. Οι ιδιότητες και δεξιότητες

Οι νέες συνθήκες και το περιβάλλον , στενότερο – μέσα στην τάξη και το Σχολείο και ευρύτερο – στην κοινωνική, οικονομική και τεχνολογική διαρκώς εξελισσόμενη πραγματικότητα, προσδιορίζουν τις ιδιότητες και δεξιότητες στις οποίες πρέπει να δοθεί έμφαση κατά την προετοιμασία των εκπαιδευτικών, σε όλα τα στάδιά της.

Έτσι με βάση τα όσα σχετικά και εμπεριστατωμένα αναφέρονται στους οδηγούς και στα προγράμματα σπουδών καθώς και σε πολλά κείμενα αρμοδίων εκπαιδευτικών, αλλά και πέρα από αυτά, θεωρούμε ότι πρέπει να δοθεί έμφαση στις ακόλουθες ιδιότητες και δεξιότητες, που θα καθιστούν τον εκπαιδευτικό ικανό

-να μπορεί να κατανοήσει, αξιολογήσει και αξιοποιήσει την προσωπικότητα κάθε μαθητή, ώστε αυτός. με τη βοήθειά του διδάσκοντος. να αποδώσει το μέγιστο δυνατό και να κατευθυνθεί στο επαγγελματικό περιβάλλον που του ταιριάζει.

-να οργανώνει και διευθύνει συζητήσεις μεταξύ των μαθητών με δομημένο τρόπο, που να οδηγούν σε συμπεράσματα και αποτέλεσμα.

-να παρακολουθεί την εξέλιξη της τεχνολογίας και στον τομέα των διδακτικών μέσων και, κυρίως στον τομέα της πληροφορίας, να εντοπίζει τις πηγές της πληροφορίας και να αξιολογεί, κατά το δυνατόν, την αξιοπιστία τους.

-να είναι ενήμερος για την οικονομική και κοινωνική πραγματικότητα, ευρύτερα αλλά και στο ειδικότερο περιβάλλον και περιοχή του σχολείου και να έχει την έφεση να παρακολουθεί τις σχετικές εξελίξεις.

-να αξιολογεί διαρκώς την εργασία του και την απόδοσή της

6. Προτάσεις

   1. Για την οργάνωση του σχολείου

• Νέα οργάνωση του σχολείου ώστε να δίνεται περισσότερος χρόνος μελέτης και προσωπικής εργασίας στου μαθητές Μπορεί να περιοριστεί η φυσική παρουσία των μαθητών (κυρίως στις βαθμίδες του Γυμνασίου και του Λυκείου) ώστε να δοθεί περισσότερος χρόνος στους μαθητές για προσωπική έρευνα και μελέτη. Υπάρχει τώρα η ευκαιρία, στα Πειραματικά Σχολεία που αρχίζουν τη λειτουργία από εφέτος να μελετηθεί ένα εβδομαδιαίο πρόγραμμα παρουσίας στην τάξη για 15 – 20 διδακτικές ώρες. Και για τον υπόλοιπο χρόνο οι μαθητές , με συγκεκριμένο πρόγραμμα και οδηγίες θα ασχολούνται με ατομική έρευνα και μελέτη. Μια τέτοια αλλαγή θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα και τη μείωση του αριθμού των μαθητών ανά τμήμα.

• Αλλαγή στον τρόπο εργασίας μέσα στην τάξη με έμφαση την αξιολόγηση και σύνθεση των γνώσεων καθώς και την, μέσω της ομαδικής δουλειάς καλλιέργεια των κοινωνικών δεξιοτήτων των μαθητών. Αν μάλιστα ληφθεί υπ όψιν και η προτεινόμενη ανωτέρω αλλαγή οργάνωσης και προγράμματος τότε είναι φανερό, ότι αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα και σημασία ο τρόπος εργασίας του εκπαιδευτικού μέσα στην τάξη και, επομένως, οι ιδιότητες και δεξιότητες που πρέπει να αποκτήσει, καλλιεργήσει και εφαρμόσει.

2. Για τις ιδιότητες και την εκπαίδευση των Εκπαιδευτικών

Α. Οι ιδιότητες και δεξιότητες των εκπαιδευτικών για να ανταποκριθούν στα νέα τους καθήκοντα

Δηλαδή

• Να κατέχουν και να παρακολουθούν τις τρέχουσες εξελίξεις στην οικονομία και τεχνολογία

• Να έχουν καλή γνώση της γεωγραφίας και ιστορίας της περιοχής όπου βρίσκεται το σχολείο και να παρακολουθούν την εξέλιξη της οικονομίας, παραγωγής, απασχόλησης και άλλων ειδικών θεμάτων της περιοχής

• Να είναι γνώστες της ψυχολογίας ομάδας και παιδιών – εφήβων

• Να έχουν επικοινωνιακές δεξιότητες

• Να έχουν συνεχή ενημέρωση για τις δημιουργούμενες πηγές πληροφόρησης

• Να έχουν ικανότητες – δεξιότητες οργάνωσης και διεύθυνσης παραγωγικής συζήτησης

Β. Εκπαίδευση και επιλογή για την, κατά το δυνατόν, εξασφάλιση των ανωτέρω

-Διαχωρισμός κατά τα δύο τελευταία έτη σπουδών των φοιτητών σε εκπαιδευτική κατεύθυνση με κριτήρια ειδικές εξετάσεις και την επίδοση σε κάποια μαθήματα.

-Ειδική πτυχιακή εξέταση (κυρίως προφορική) για τη διαπίστωση ικανότητας διδασκαλίας.

-Διαρκής αξιολόγηση του έργου των εκπαιδευτικών

Επανειλημμένες επιμορφώσεις (τουλάχιστον ανά πενταετία) κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας.

3. Για την επιλογή, εκπαίδευση, επιμόρφωση και αξιολόγηση των εκπαιδευτικών.

¨Όλα όσα αναφέρθηκαν (για το νέο περιβάλλον και τις συνθήκες της εκπαίδευσης καθώς και για τις ιδιότητες και δεξιότητες που πρέπει να έχει και να αναπτύσσει ο εκπαιδευτικός για να λειτουργεί αποδοτικά και να παρακολουθεί τη διαρκή εξέλιξη) δημιουργούν το πλαίσιο και προσδιορίζουν τους στόχους του συστήματος εκπαίδευσης, επιλογής, αξιολόγησης και επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών.

Δεν είναι του παρόντος, ούτε έχει ο ομιλών την ειδικότητα και τις. γνώσεις να προτείνει και να περιγράψει τα κατάλληλα συστήματα. Γενικές αρχές και απόψεις μπορούν τώρα να αναφερθούν.

• Για την εκπαίδευση των εκπαιδευτικών.

Να αποκτήσει ο εκπαιδευτικός πλήρη γνώση του γνωστικού του αντικειμένου. Κατά την παιδαγωγική του κατάρτιση να συνειδητοποιήσει ότι έργο του δεν θα είναι η μεταφορά γνώσεων αλλά η ενεργητική μάθηση των μαθητών και η άσκησή τους στην απόκτηση των γνώσεων. Και ακόμη να ασκηθεί στην οργάνωση και αποτελεσματική λειτουργία της ομάδας.

• Για την επιλογή των εκπαιδευτικών.

Δεν θα πρέπει να θεωρείται αυτονόητο ότι η επιτυχής αποπεράτωση των σπουδών συνεπάγεται και την δυνατότητα να λειτουργήσει ο απόφοιτος σε μια σχολική τάξη. Με διαδικασίες διαπίστωσης της προσωπικότητας (κυρίως προφορικές), με συνυπολογισμό κριτηρίων, όπως η επίδοση του ενδιαφερομένου στα παιδαγωγικά μαθήματα, ακόμη και με συμπληρωματική επιμόρφωση θα πρέπει να βοηθηθεί ο ενδιαφερόμενος να αντιμετωπίσει το πολύπλοκο έργο που τον αναμένει. Μια ιδέα του τρόπου επιλογής (βεβαίως σε άλλο επίπεδο) δίνει η πρόσφατη απόφαση του Υπουργείου Παιδείας για την επιλογή προσωπικού στα Πρότυπα και Πειραματικά Σχολεία.

• Για την Επιμόρφωση.

• Η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών πρέπει να είναι διαρκής. Σε τρεις τομείς. Στο ιδιαίτερο γνωστικό αντικείμενο του εκπαιδευτικού, ώστε να είναι ενήμερος των εξελίξεων που προκύπτουν από την διαρκή έρευνα. Στον παιδαγωγικό τομέα για τη βελτίωση της απόδοσής του. Σε γενικότερα θέματα οικονομίας κοινωνίας, τεχνολογίας. Ενδεικτική στο θέμα της επιμόρφωσης είναι η πρόσφατη (28.5.2021) σχετική πρόσκληση προς τους εκπαιδευτικούς του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής

• - Για την αξιολόγηση.

• Είναι αυτονόητη ,και έχει αναδειχθεί αρκετά τα τελευταία χρόνια, η ανάγκη και η σημασία της αξιολόγησης του έργου και της απόδοσης του εκπαιδευτικού. Η αξιολόγηση αυτή ξεκινάει από τον αυτοέλεγχο και αυτοαξιολόγηση του ίδιου του εκπαιδευτικού. Και, βέβαια, ολοκληρώνεται με ένα σύστημα γενικής και τακτικής αξιολόγησης όλων των εκπαιδευτικών και του έργου των. Τα κριτήρια και οι δείκτες αυτών των αξιολογήσεων προσδιορίζονται από τα όσα έχουν ήδη αναφερθεί για τον τρόπο διδασκαλίας και τις ιδιότητες και δεξιότητες.

7. Επίλογος

Κάποιες από τις απόψεις και προτάσεις, που αναφέρονται εδώ, μπορεί να ακούγονται «ακραίες» ή «δύσκολα» εφαρμόσιμες. Ξεκινούν από τη θέση ότι «η κοινωνία αναθέτει στο βέλτιστο τμήμα της την μόρφωση των νέων μελών της» και, επομένως, ξεκινούν από το να συνειδητοποιήσουμε το σημαντικότατο έργο των εκπαιδευτικών και ότι αυτό το έργο καλούνται να επιτελέσουν σε ένα ραγδαίως και διαρκώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον. Αν τα δεχθούμε αυτά ως δεδομένα τότε θα κατανοήσουμε αυτές τις θέσεις και προτάσεις αλλά και η κοινωνία και τα αρμόδια όργανά της (πολιτεία, διοίκηση Εκπαιδευτικού Συστήματος) θα πρέρει να αναγνωρίσουν εμπράκτως τη σπουδαιότητα του έργου των εκπαιδευτικών.

Ιούνιος 2021

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

-Φαν. Κ. Βώρος

«Εκπαιδευτική Πολιτική»

• Θεόφραστος Γέρου

«Ο σχολικός σύμβουλος και η Εκπαιδευτική Μεταρρύθμιση»

-Παναγιώτα Παρασκευά

«Ποιοτική αναβάθμιση της Εκπαίδευσης»

-Τζον Χολτ

«Γιατί αποτυγχάνουν τα παιδιά. Το Σχολείο, αυτός ο εχθρός»

-Έβερετ Ρέυμερ

«Το σχολείο είναι νεκρό»

-Τζον Ντιούι

«Το σχολείο που μ΄αρέσει»

Οδ. Ελύτης & Μ. Θεοδωράκης, Τα θεμέλιά μου στα βουνά

Τα θεμέλιά μου στα βουνά
και τα βουνά σηκώνουν
οι λαοί στον ώμο τους
και πάνω τους η μνήμη καίει
άκαυτη βάτος.
Μνήμη του λαού μου σε λένε Πίνδο και σε λένε Άθω.
[…] Εσύ μόνη απ’ τη φτέρνα τον άντρα γνωρίζεις
Εσύ μόνη απ’ την κόψη της πέτρας μιλάς.
Εσύ την όψη των αγίων οξύνεις
κι εσύ στου νερού των αιώνων την άκρη σύρεις
πασχαλιάν αναστάσιμη!
Αγγίζεις το νου μου και πονεί το βρέφος της Άνοιξης!
Τιμωρείς το χέρι μου και στα σκότη λευκαίνεται!
Πάντα πάντα περνάς τη φωτιά για να φτάσεις στη λάμψη.
Πάντα πάντα τη λάμψη περνάς
για να φτάσεις ψηλά τα βουνά τα χιονόδοξα.
Όμως τι τα βουνά; Ποιος και τι στα βουνά;
Τα θεμέλιά μου στα βουνά
και τα βουνά σηκώνουν οι λαοί στον ώμο τους
και πάνω τους η μνήμη καίει
άκαυτη βάτος!

Ο Μίκης Θεοδωράκης για «Το άξιον εστί»:

Με την ολοκλήρωση της σύνθεσης και της εκτέλεσης του Άξιον εστί του Οδυσσέα Ελύτη αισθάνομαι ότι έφτασα σ’ ένα τέρμα που συγχρόνως είναι (πρέπει να είναι) και μια αρχή.

Το έργο αυτό παρουσιάζει το πρόσωπό του μπροστά στο κοινό μας ακριβώς πέντε χρόνια ύστερα από την ολοκληρωτική στροφή μου προς την λαϊκή μας μουσική, με τον Επιτάφιο του Γιάννη Ρίτσου, το καλοκαίρι του 1959.

Έλεγα τότε πως μπαίνω μέσα στον στίβο του λαϊκού μας τραγουδιού σαν ένας μαθητής που φιλοδοξεί να γράψει το ίδιο απλά και αυθόρμητα όσο και οι λαϊκοί μας συνθέτες. Δεν ήταν σχήμα λόγου αυτό, αλλά μια αληθινή πράξη ζωής. Όμως για ποιο λόγο; Γιατί είχα πια σιγουρευτεί πως ο δρόμος της Δυτικής Τέχνης που μάθαμε στα ωδεία ήταν κλειστός, χωρίς διέξοδο.

Είχα πάει στην Ευρώπη για να ανακαλύψω καινούριους ορίζοντες και βρέθηκα κλεισμένος σε φανταστικές αποθήκες από μπετόν, γεμάτες μουσική από νάιλον.

Και όμως, εδώ στην πατρίδα μας, η μουσική ήταν ακόμα ζωντανή. Βέβαια το λαϊκό μας τραγούδι δεν είχε το μεγαλείο των ηχητικών αρχιτεκτονημάτων της δυτικής μουσικής. Η ουσία όμως είναι πως τα κλασικά λαϊκά μας τραγούδια είναι ολοκληρωμένα έργα που προσφέρουν ολοκληρωμένη αισθητική απόλαυση και επί πλέον συνδέονται άμεσα, ενεργητικά (και όχι μόνο μουσειακά) με τον λαό και στην εποχή μας, όπως άλλωστε συμβαίνει στις κλασικές περιόδους της Τέχνης.

Η μαθητεία μου αυτή μέσα στο λαϊκό μας τραγούδι είχε φυσικά πολλές πλευρές, πολλές αιχμές, πολλούς στόχους: αισθητικούς, παιδαγωγικούς και Κοινωνικούς. Το ελαφρό τραγούδι -έγραψα κάποτε- μας κάνει να ξεχνάμε. Το λαϊκό μάς κάνει να θυμόμαστε. Αυτή ακριβώς τη μνήμη του λαού μου όπως λέει και ο Ελύτης, ήθελα κυρίως να αφυπνίσω και να οξύνω.

Δεν αρνούμαι ότι βάδισα και πάλεψα οργανωμένα.

Το ευτύχημα για μένα είναι που το έργο μου αγαπήθηκε από εκείνους που θα έπρεπε να αγαπηθεί και μισήθηκε (και χτυπήθηκε) από εκείνους που έπρεπε να μισηθεί. Γεγονός που με βοήθησε αποφασιστικά να ακολουθήσω τον δρόμο που πίστευα και πιστεύω πως είναι ο σωστός. Κι αυτός ο δρόμος, ως προς την κατεύθυνση της αισθητικής, ονομάζεται σήμερα για μένα Άξιον εστί.

Ο Επιτάφιος, το Αρχιπέλαγος, η Πολιτεία και αργότερα Το τραγούδι του νεκρού αδελφού ήταν τέσσερις κύκλοι τραγουδιών, όπου, με ευλαβική θα ’λεγα προσοχή, επεδίωξα να μείνω πιστός στα γνωστά καλούπια, μελωδικά και ρυθμικά, του λαϊκού μας τραγουδιού. Όμως παράλληλα, έχοντας σαν μακροπρόθεσμο στόχο μου την δημιουργία έντεχνου μουσικού έργου, ολότελα νεοελληνικού, γύμναζα τα μουσικά μου όπλα επιχειρώντας εξόδους από τις αυστηρές φόρμες της λαϊκής μας μουσικής. Οι Λιποτάκτες και αργότερα τα Επιφάνια ήσαν γυμνάσματα αυτού του είδους, έως ότου γνώρισα το Άξιον εστί του Οδυσσέα Ελύτη.

Ήταν για μένα μια μεγάλη εύνοια της θεάς τύχης να βρεθώ μπροστά σ’ αυτό ακριβώς το ποιητικό έργο, που όλες θαρρείς οι διανοητικές, αισθητικές, συναισθηματικές και ιδεολογικές μου προσμονές και απαιτήσεις, είχαν στραμμένες τις κεραίες τους προς την κατεύθυνσή του. Αναδιφούσα τα νεοελληνικά ποιητικά έργα, το ένα μετά το άλλο. Προσκαλούσα τους φίλους μου ποιητές να προβληματισθούν, δίχως δυστυχώς να μπορώ να τους εξηγήσω «λογικά» τι ακριβώς ζητούσα. Βρισκόμουν τυλιγμένος μέσα σε ένα γόνιμο χάος.

Ο ταχυδρόμος της Fontaine au Roi στο Παρίσι περνούσε καθημερινά στις 3 μ.μ. Ήταν νομίζω Άνοιξη του ’61 που έλαβα το Άξιον εστί, δώρο ευγενικό του ποιητή και το ίδιο βράδυ είχα σχεδιασμένα τα δύο πρώτα μέρη. Την Γένεση και Τα Πάθη. Θέλω μ’ αυτό να δείξω πόσο ήδη ενυπήρχε μέσα μου αυτή η μουσική και δεν έμενε παρά το χτύπημα της ρομφαίας πάνω στον βράχο για να αναπηδήσει το ζωντανό νερό των ήχων.

Ως και η μορφή του έργου, με τις πλούσιες εναλλαγές του ποιητικού λόγου, του άλλοτε απέραντου σαν αρχιπέλαγος, του άλλοτε κατανυκτικού σαν ψαλμός ή του πειθαρχημένου σαν λαϊκό τραγούδι, μου προσέφερε εκπληκτικές δυνατότητες, που πολύ φοβούμαι πως δεν κατόρθωσα να τις εξαντλήσω μέσα σ’ αυτό το πρώτο μουσικό γύμνασμα.

Το πρόβλημα ήταν πώς να ισορροπήσω το καθαρά λαϊκό τραγούδι με τις έντεχνες μορφές της λαϊκής μουσικής,, καθώς παρουσιάζονται είτε από την ορχήστρα είτε από τον ψάλτη (βαρύτονο) είτε από την χορωδία.

Εδώ, στην έντεχνη επεξεργασία, προχώρησα με πρόθεση εντελώς αφαιρετική. Με τη συνείδηση θα ’λεγα αγιογράφου, που μισεί τη σάρκα, θέλοντας να ταυτίσει τη μορφή με την ψυχή.

Στο διάβολο, είπα, και τα εγκεφαλικά κοντραπούντα και οι πολύπλοκες αρμονικές, ρυθμικές και ενορχηστρωτικές σχέσεις. Ας βγει η ψυχή της μουσικής μας ακέραιη, ντυμένη με πάχνη και δροσοσταλίδες. Χορεύοντας με το ρωμαίικο νταούλι. Ας αφήσουμε τις επιδείξεις για τους λαούς που έχασαν την ψυχή τους κι ας τραγουδήσουμε απλά τους καημούς και τις ελπίδες της ρωμιοσύνης.

Μίκης Θεοδωράκης

(Σημείωμα στο εξώφυλλο της πρώτης έκδοσης)

[Πηγή: ένθετο της έκδοσης του δίσκου που διένειμε η εφημερίδα Καθημερινή το 2011]

ΠΗΓΗ Βίκυ Παπαπροδρόμου 2011.